خلاصه ی کلیدی:

· استفاده از مهارکننده‌ هایSGLT-2  و آگونیست‌ های گیرنده GLP-1 برای بیماران دیابت نوع ۲ با خطر بالا یا متوسط توصیه می ‌شود تا از بروز عوارض قلبی و کلیوی جلوگیری شود.

· برای بیماران با خطر پایین، باید گزینه‌ های درمانی جایگزین بررسی شود و ترجیحات و اولویت‌ های بیمار در نظر گرفته شود.

۲۹ اوت ۲۰۲۵- گروهی از متخصصان در مقاله ی منتشر شده در نشریه BMJ توصیه کرده ‌اند که داروهای مهارکننده ‌ی کوترنسپورتر 2 سدیم-گلوکز (SGLT-2) و آگونیست ‌های گیرنده‌ ی پپتید شبه‌ گلوکاگون ۱ (GLP-1) باید برای تقریباً همه ‌ی بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲ که در معرض خطر بالای عوارض قلبی و کلیوی هستند، تجویز شوند. همچنین، استفاده از این داروها برای بیشتر بزرگسالان با خطر متوسط نیز توصیه شده است. با این حال، برای بیماران با خطر پایین، این گروه توصیه می ‌کند که این داروها به ‌صورت روتین تجویز نشوند و در عوض، پزشکان گزینه‌ های درمانی دیگر را با توجه به ترجیحات و اولویت ‌های بیمار بررسی کنند.

دیابت نوع ۲ و عوارض قلبی-کلیوی

دیابت نوع ۲، نزدیک به نیم میلیارد نفر را در سراسر جهان تحت تأثیر قرار داده و به‌ عنوان نهمین علت مرگ ‌و میر جهانی شناخته می ‌شود. این بیماری با مشکلات چند‌ عضوی مرتبط است. با افزایش شیوع آن، هدف اصلی مدیریت دیابت از کنترل قند خون به پیشگیری از عوارض قلبی و کلیوی تغییر یافته است. مطالعات قبلی نشان داده‌ اند که داروهایی مانند فینرنون  (Kerendia؛ شرکت Bayer) و تیرزپاتاید(Mounjaro، Zepbound؛ شرکتEli Lilly) مزایای محافظتی برای قلب و کلیه دارند و موجب کاهش وزن قابل توجهی می‌شوند.

درک دستورالعمل‌ های SGLT-2 و  GLP-1

با توجه به شواهد در حال رشد درباره‌ ی اثربخشی داروهایSGLT-2  و GLP-1 در درمان دیابت و عوارض قلبی، نویسندگان مطالعه تأکید کردند که به ‌روزرسانی دستورالعمل ‌ها برای تصمیم ‌گیری مبتنی بر سطح خطر و نیازهای بیمار ضروری است. این پانل بین ‌المللی شامل دو بیمار مشارکت ‌کننده، پزشکان و متخصصان متدولوژی بود که با استفاده از استانداردهای توصیه‌ های قابل اعتماد، دستورالعمل ‌ها را تدوین کردند. آن‌ ها از روشGRADE ، برای ارزیابی تعادل میان مزایا، مضرات و بار درمان از دیدگاه بیمار استفاده کردند و یک مرور سیستماتیک زنده و متاآنالیز شبکه ‌ای را تا تاریخ ۳۱ ژوئیه ۲۰۲۴ انجام دادند. این توصیه‌ ها بر اساس بررسی داده‌ های نزدیک به نیم میلیون بیمار دیابت نوع ۲در ۸۶۹کارآزمایی تصادفی کنترل‌ شده، با بررسی ۶۳دارو و ۲۶پیامد مختلف، تدوین شده است.

خلاصه‌ ی توصیه‌ ها

بر اساس ارزیابی ‌ها، این گروه شش توصیه درباره‌ ی استفاده از داروهای SGLT-2  وGLP-1  برای دیابت نوع ۲ و عوارض قلبی-کلیوی ارائه داد:

· برای بزرگسالان با خطر پایین عوارض قلبی و کلیوی، استفاده از SGLT-2 یاGLP-1  توصیه نمی ‌شود. این نتیجه بر اساس داده ‌های ۱۱۰مطالعه با ۸۹۸۰۳شرکت ‌کننده برای SGLT-2 و ۱۰۹ مطالعه با ۱۰۲۶۸۷ شرکت‌ کننده برایGLP-1  به ‌دست آمده است.

· برای بزرگسالان با خطر متوسط، استفاده از این داروها توصیه می‌ شود، بر اساس داده‌ های مشابه.

· برای بیماران مبتلا به بیماری مزمن کلیه(CKD)  با خطر متوسط، استفاده از فینرنون توصیه نمی‌ شود. این توصیه ضعیف بر اساس دو مطالعه با ۱۳۰۲۶شرکت ‌کننده و به دلیل مزایای محدود، خطرات احتمالی، هزینه، دسترسی و تجربه ‌ی بالینی محدود صادر شده است.

· برای بزرگسالان با خطر بالا، استفاده از SGLT-2 یا GLP-1 توصیه می‌ شود. این توصیه بر اساس ۲۱۹مطالعه با نزدیک به ۱۹۹۰۰۰شرکت‌ کننده است که نشان‌ دهنده‌ ی مزایای قطعی برای بقا، سلامت قلب و کلیه بوده‌ اند.

· برای بیماران CKD با بالاترین سطح خطر، استفاده از فینرنون توصیه می‌ شود. این توصیه ضعیف بر اساس دو مطالعه است که نشان داده‌ اند فینرنون می ‌تواند مزایای بقا و کلیوی داشته باشد که از خطرات آن بیشتر است.

· برای بزرگسالان چاق، استفاده از تیرزپاتاید توصیه می ‌شود. با این حال، هنگام انتخاب بین  GLP-1ها و تیرزپاتاید، باید مزایای قطعی قلبی و کلیوی در نظر گرفته شود.

در پایان، این گروه تأکید کرد که برای اجرای این توصیه ‌ها، پزشکان باید ابتدا سطح خطر هر فرد را ارزیابی کرده و تصمیم‌ گیری را به‌ صورت مشارکتی با خود بیمار انجام دهند.

منبع:

https://www.pharmacytimes.com/view/updated-diabetes-guidelines-prioritize-sglt-2-and-glp-1-medications-to-reduce-cardiovascular-kidney-risk